Sáng thứ Hai, Tạ Hoài Cẩn đến lớp với một cuốn sách mới trong cặp.
Đó là cuốn tài liệu nhập môn tâm lý học mà cậu đã tìm thấy ở hiệu sách cuối tuần trước. Cậu chưa đọc hết, nhưng những chương đầu tiên đã khiến cậu nhận ra rằng lĩnh vực này rộng hơn mình tưởng rất nhiều.
Tâm lý học không đơn giản là đoán xem người khác đang nghĩ gì.
Muốn hiểu một hành vi, người ta còn phải xem xét hoàn cảnh, trải nghiệm, những yếu tố tác động và giới hạn của chính những nhận định mình đưa ra.
Hoài Cẩn vừa ghi lại một đoạn trong sổ thì Lục Vân Tử kéo ghế ngồi xuống.
“Cậu lại đọc sách à?”
“Ừ.”
“Cuối tuần không đi chơi, ngày thường cũng đọc. Cậu không thấy chán sao?”
Hoài Cẩn lật sang trang tiếp theo.
“Nếu chán thì tôi đã không đọc.”
“Câu trả lời nghe hợp lý đến mức khiến tôi chẳng muốn hỏi nữa.”
“Vậy cậu nên tiết kiệm lời nói.”
Lục Vân Tử đặt cặp xuống, nhìn cuốn sách trước mặt cậu.
“Cậu định theo tâm lý học thật đấy à?”
“Hiện tại, tôi muốn tìm hiểu sâu hơn. Còn chuyện chọn ngành đại học thì vẫn cần cân nhắc.”
“Thế quản trị kinh doanh đâu?”
“Vẫn nằm trong danh sách.”
Vân Tử huýt sáo khe khẽ.
“Cậu tính học hai ngành cùng lúc thật à?”
“Tôi chưa nói mình chắc chắn sẽ học cả hai. Tôi đang tìm hiểu xem chương trình học và định hướng nghề nghiệp có phù hợp không.”
“Được rồi, tôi hiểu. Cậu chưa quyết định, nhưng đã bắt đầu chuẩn bị.”
“Thế nếu sau này cậu phát hiện mình không hợp với tâm lý học thì sao?”
Hoài Cẩn dừng bút.
“Thì tôi sẽ đánh giá lại.”
“Không tiếc à?”
“Có thể tiếc. Nhưng tiếc không có nghĩa là phải tiếp tục một con đường không phù hợp.”
Vân Tử im lặng vài giây, rồi bật cười.
“Được. Câu này tôi công nhận cậu nói hay.”
“Cảm ơn.”
“Lần này tôi khen thật đấy.”
“Tôi cũng nhận thật.”
Tiếng chuông vào lớp vang lên, kết thúc cuộc trò chuyện.
Hoài Cẩn khép cuốn sách, nhưng câu hỏi của Vân Tử vẫn khiến cậu suy nghĩ thêm một lúc.
Cậu thích tâm lý học, nhưng thích một lĩnh vực không đồng nghĩa với việc chắc chắn sẽ theo đuổi nó cả đời.
Điều cậu cần làm lúc này không phải tuyên bố mình sẽ trở thành người thế nào, mà là từng bước kiểm chứng lựa chọn của bản thân.
Tiết cuối buổi sáng, giáo viên chủ nhiệm thông báo trường sẽ tổ chức một buổi tư vấn hướng nghiệp dành cho học sinh khối mười một vào tuần tới.
Học sinh có thể đăng ký trước những lĩnh vực mình quan tâm để ban tổ chức sắp xếp nội dung phù hợp.
Ngay khi cô vừa dứt lời, cả lớp đã bắt đầu bàn tán.
“Có ai biết ngành nào dễ xin việc không?”
“Nghe nói công nghệ thông tin đang cần nhân lực.”
“Tớ vẫn chưa biết mình thích ngành gì.”
Lục Vân Tử quay sang Hoài Cẩn.
“Cậu đăng ký gì?”
“Chắc là tâm lý học với quản trị kinh doanh.”
“Không bất ngờ chút nào.”
“Còn cậu?”
“Tôi đang cân nhắc truyền thông hoặc luật.”
Hoài Cẩn hơi ngạc nhiên.
“Trước đây cậu có nói đến hai ngành đó đâu.”
“Vì trước đây tôi chưa tìm hiểu. Dạo gần đây, tôi thấy mình thích tranh luận, nhưng cũng thích những công việc cần giao tiếp và đưa ra ý tưởng.”
“Vậy cậu có thể tìm hiểu cả hai trước.”
Vân Tử nhìn cậu, nở nụ cười.
“Cậu nói chuyện với tôi lâu ngày, cuối cùng cũng học được cách khuyên người khác rồi.”
“Tôi chỉ đang nhắc lại điều cậu vừa nói.”
“…Coi như tôi chưa nói gì.”
Ở phía trước, Hoa Tuyết đang trao đổi với Niệm Dao về phiếu đăng ký.
Niệm Dao có vẻ đã quyết định được lĩnh vực mình quan tâm, trong khi Hoa Tuyết vẫn đang suy nghĩ.
“Cậu chưa chọn được à?” Hoài Cẩn hỏi khi hai người quay lại.
Hoa Tuyết lắc đầu.
“Tớ có vài thứ muốn tìm hiểu, nhưng vẫn chưa biết nên ưu tiên cái nào.”
“Vậy cậu có thể chọn lĩnh vực khiến cậu tò mò nhất trước. Đây chỉ là buổi tư vấn, chưa phải quyết định cuối cùng.”
Hoa Tuyết nhìn cậu, rồi mỉm cười.
“Cậu nói đúng. Tớ cứ nghĩ mình phải chọn thật chính xác ngay từ đầu.”
“Không cần thiết. Biết thêm thông tin rồi thay đổi lựa chọn cũng bình thường.”
Niệm Dao lập tức chen vào:
“Vậy tớ đăng ký thêm một mục nữa được không? Tớ muốn tìm hiểu cả văn học lẫn truyền thông.”
Lục Vân Tử giơ tay.
“Cho tôi đăng ký cả hai nữa!”
Hoài Cẩn nhìn ba người.
“Các cậu định biến buổi tư vấn hướng nghiệp thành hội chợ chọn ngành à?”
“Có gì không tốt?” Niệm Dao đáp. “Biết càng nhiều càng dễ lựa chọn.”
“Biết nhiều là tốt, nhưng đừng đăng ký quá nhiều rồi đến lúc tham gia lại không biết mình cần tìm hiểu gì.”
“Thôi được, lớp trưởng Tạ.”
“Tôi không phải lớp trưởng.”
“Nhưng cậu nói nghe giống lắm.”
Cả nhóm bật cười.
Không khí trong lớp trở nên nhẹ nhàng hơn. Mỗi người đều có những điều còn chưa chắc chắn, nhưng ít nhất, họ đã bắt đầu nói về tương lai một cách nghiêm túc hơn trước.
Buổi tối, Hoài Cẩn ngồi ở bàn ăn cùng cha mẹ.
Trong lúc dùng bữa, mẹ cậu hỏi:
“Nghe nói trường con sắp tổ chức tư vấn hướng nghiệp à?”
Hoài Cẩn ngẩng đầu.
“Sao mẹ biết?”
“Hôm trước con nói với mẹ rằng đang tìm hiểu ngành đại học mà.”
“À, tuần sau trường tổ chức. Con định đăng ký tâm lý học và quản trị kinh doanh.”
Cha cậu đặt đũa xuống.
“Con đã suy nghĩ kỹ chưa?”
“Con mới tìm hiểu bước đầu thôi ạ. Con muốn nghe thêm thông tin về chương trình học, cơ hội nghề nghiệp và những yêu cầu của từng ngành.”
Cha cậu gật đầu.
“Như vậy tốt. Đừng chỉ nhìn vào tên ngành hoặc những gì người khác nói về nó. Con cần hiểu công việc thực tế sẽ như thế nào.”
“Vâng.”
Mẹ cậu gắp thêm thức ăn vào bát con trai.
“Dù sau này con chọn ngành gì, điều quan trọng nhất vẫn là con hiểu vì sao mình chọn nó.”
Hoài Cẩn mỉm cười.
“Con biết rồi.”
Cậu không nhận ra cha mình đã nhìn cậu lâu hơn bình thường một chút.
Đối với cha mẹ cậu, việc Hoài Cẩn bắt đầu quan tâm đến quản trị kinh doanh mang một ý nghĩa đặc biệt. Nhưng họ không nói ra, cũng không định can thiệp vào lựa chọn của cậu.
Họ muốn con trai tự khám phá khả năng của mình trước khi biết đến những điều đã được giấu kín suốt nhiều năm.
Còn Hoài Cẩn, sau bữa tối, lại trở về phòng với suy nghĩ đơn giản rằng mình cần chuẩn bị tốt hơn cho buổi tư vấn sắp tới.
Cậu mở máy tính, tạo một tài liệu mới rồi đặt tên:
Định hướng đại học — Tạ Hoài Cẩn.
Bên dưới, cậu chia thành ba mục:
* Những lĩnh vực mình yêu thích.
* Những năng lực cần phát triển.
* Những thông tin cần tìm hiểu trước khi quyết định.
Cậu không viết ra một kế hoạch quá xa xôi.
Thay vào đó, cậu bắt đầu bằng những việc mình có thể làm ngay: duy trì kết quả học tập, tìm hiểu chương trình đào tạo, đọc thêm tài liệu và hỏi những người có kinh nghiệm khi cần thiết.
Làm từng bước một.
Đối với Hoài Cẩn, đó là cách thực tế nhất để tiến về phía trước.
Trước khi đi ngủ, cậu nhận được tin nhắn từ Lục Vân Tử.
Lục Vân Tử: Này, nếu sau này chúng ta học khác trường thì sao?
Hoài Cẩn nhìn câu hỏi ấy một lúc rồi trả lời.
Tạ Hoài Cẩn: Thì học khác trường.
Lục Vân Tử: Cậu không có chút cảm xúc nào à?
Tạ Hoài Cẩn: Có chứ. Nhưng chọn trường đại học là chuyện của mỗi người. Không thể vì muốn ở gần bạn bè mà bỏ qua điều mình thực sự muốn học.
Một lúc sau, Vân Tử gửi lại:
Lục Vân Tử: Cậu nói đúng. Nhưng dù sao cũng hơi tiếc.
Hoài Cẩn nhìn màn hình, lần này không trêu cậu nữa.
Tạ Hoài Cẩn: Còn chưa đến lúc đó. Chúng ta vẫn đang học lớp mười một.
Lục Vân Tử: Ừ. Vậy cứ lo chuyện trước mắt đã.
Hoài Cẩn đặt điện thoại xuống.
Ngoài cửa sổ, thành phố vẫn sáng đèn. Cuộc sống của cậu hiện tại chưa có những biến cố lớn, cũng chưa xuất hiện lựa chọn nào buộc cậu phải thay đổi tất cả.
Nhưng cậu hiểu rằng tương lai sẽ không tự nhiên trở nên rõ ràng chỉ vì cậu chờ đợi.
Cậu phải tự tìm hiểu, tự lựa chọn và tự chịu trách nhiệm với con đường mình đi.
Và trong số những điều Hoài Cẩn muốn học được khi trưởng thành, có một điều ngày càng trở nên rõ ràng:
Cậu không cần phải biết trước mình sẽ trở thành ai. Cậu chỉ cần không ngừng tiến gần hơn đến người mà mình muốn trở thành.
Nếu thấy truyện hay, đạo hữu có thể ném cho tác giả vài viên Linh Thạch để lấy tinh thần bạo chương!
